​​ေဇာက်ထိုး​​သစ်ပင်နှင့်​​ ကမ္ဘာ့​​အြကီး​​ဆံုး​​သစ်ပင်

​​ေဇာက်ထိုး​​သစ်ပင်

ကမ္ဘာ​​ေပါ်က ထူး​​ထူး​​ဆန်း​​ဆန်း​​ အပင်​​ေတွထဲကမှ ​​ေဇာက်ထိုး​​​ေပါက်​​ေနတဲ့​​ ပံုသဏ္ဍာန်ြဖစ်​​ေနတဲ့​​ သစ်ပင်များ​​၊​ ကမ္ဘာ့​​အြကီး​​ဆံုး​​သစ်ပင်နဲ့​​ ပင်စည်မှာ ြပွတ်သိပ်စွာသီး​​တတ်တဲ့​​ ခရမ်း​​​ေရာင် ဘရာဇီလ်း​​ စပျစ်သီး​​​ေခါ် Jabuticaba အသီး​​ အ​​ေြကာင်း​​ ​​ေြပာြပချင်ပါ​​ေသး​​တယ်ရှင်.. ​​ေအာက်ကပံု​​ေတွမှာြကည့်​​ပါ​​ေနာ်..

လမ်း​​​ေဘး​​ဝဲယာ

Baobab ​​ေခါ် ​​ေဇာက်ထိုး​​ သစ်ပင်ဟာ အာဖရိက၊​ ဩစ​​ေြတး​​လျနဲ့​​  အီ​​ေကွတာတစ်ဝိုက်မှာ ​​ေပါက်​​ေရာက်တဲ့​​ အပင်တစ်မျိုး​​ြဖစ်ပါတယ်.. ြမင်ရတဲ့​​ အတိုင်း​​ပါဘဲ ရုတ်တရက်ြကည့်​​လိုက်ရင် သစ်ပင်ကို​​ေဇာက်ထိုး​​​ေြပာင်း​​ြပန် လှန်ထား​​တာနဲ့​​ ဆင်တူပါတယ်.. ဒီသစ်ပင်ဟာ အြမင့်​​​ေပ၁၆​​ေပမှ ၉၈ ​​ေပအထိ ရှိနိုင်ြပီး​​ ပင်စည်လံုး​​ပတ်ဟာ ၂၃​​ေပမှ ၃၆​​ေပအထိ ြကီး​​ထွား​​တတ်ြပီး​​ နှစ်​​ေပါင်း​​​ေထာင်နဲ့​​ ချီြကာ​​ေအာင် အသက်ရှင်ြကတယ်လို့​​ သိရပါတယ်.. တစ်နှစ်မှာ ၉လခန့်​​ သစ်ရွက်တစ်ရွက်မှ မရှိဘဲ ပင်စည်နဲ့​​ သစ်ကိုင်း​​​ေတွသာ ​​ေြခာက်​​ေသွ့​​စွာ ရှိတတ်ပါတယ်…. သို့​​​ေသာ်လည်း​​ ပင်စည်အတွင်း​​မှာ​​ေတာ့​​ ​​ေရဂါလံ​​ေပါင်း​​များ​​စွာ သိုမှီး​​ထား​​နိုင်တယ်လို့​​ သိရြပီး​​ မီး​​​ေလာင်ဖို့​​ ခက်ခဲတဲ့​​အပင်လည်း​​ ြဖစ်ပါတယ်.. .. Baobab တစ်ပင်လံုး​​ဟာ အသံုး​​ဝင်ြပီး​​​ေတာ့​​

ပင်စည်မှာရှိတဲ့​​ သစ်​​ေခါက်ဟာ  အဝတ်အထည် ယက်လုပ်တဲ့​​​ေနရာနဲ့​​ ြကိုး​​​ေတွ အြဖစ်အသံုး​​ြပုပါတယ်.. ၎င်း​အပင်ရဲ့​​ အရွက်​​ေတွကို​​ေတာ့​​ ​​ေဆး​​ဝါး​​အြဖစ်လည်း​​​ေကာင်း​​၊​ ဟင်း​​ခတ်ရာတွင်လည်း​​​ေကာင်း​​ အသံုး​​ြပု​​ေလ့​​ ရှိြကပါတယ်.  monkey bread လို့​​တဲ့​​ အသီး​​ကို​​ေတာ့​​ စား​​လို့​​ရပါတယ်..  ြကီး​​မား​​လှတဲ့​​ ပင်စည်ြကီး​​ဟာ အ​​ေခါင်း​​​ေပါက်ြကီး​​ ြဖစ်​​ေနတတ်တာ​​ေြကာင့်​​ ကျယ်ဝန်း​​လှတဲ့​​အတွက် တိရိစ္ဆာန်နဲ့​​ လူတစ်ချို့​​က ဝင်​​ေရာက် ​​ေနထိုင်နိုင်တတ်ြကပါတယ်..

အသီး​​သီး​​တဲ့​​ ချိန်ခါ



အရွက်​​ေတွ​​ေဝတဲ့​​ကာလ



တစ်ပင်ထီး​​တည်း​​

လှတဲ့​​ ရှုခင်း​​နဲ့​​အတူ



ပုလင်း​​သစ်ပင်

ပုလင်း​​ြကီး​​တစ်လံုး​​နဲ့​​ ဆင်ဆင်တူ

ရက်ရက်စက်စက် Toilet အြဖစ် ဖန်တီး​​ထား​​ြခင်း​​ခံရတဲ့​​ အပင်ြကီး​​

ြကီး​​မား​​တဲ့​​ပင်စည်ြကီး​​နဲ့​​ လူ​​ေနတဲ့​​ အ​​ေခါင်း​​​ေပါက်

ပင်စည်ြကီး​​များ​​ထွား​​ြကိုင်း​​သ​​ေလာက် အခက်အလက်နဲ့​​ သစ်ရွက်များ​​ နည်း​​ပါး​​လှတာ​​ေြကာင့်​​ ြကည့်​​ရတာ ထူး​​ဆန်း​​ြပီး​​ တစ်မျိုး​​ဆွဲ​​ေဆာင်မှု ရှိတဲ့​​ အပင်ြဖစ်ပါတယ်.. ​​ေဒသခံတို့​​ရဲ့​​ ဒဏ္ဍာရီစကား​​အရ ၎င်း​ အပင်ဟာ ကမ္ဘာ​​ေြမြကီး​​​ေပါ်မှာ ပထမဦး​​ဆံုး​​ ​​ေပါက်လာတဲ့​​အပင်ြဖစ်ပါတယ်တဲ့​​.. ​​ေနာက်ထပ် ​​ေပါက်လာတဲ့​​ အြခား​​​ေသာ အပင်​​ေတွကို မနာလိုြဖစ်ြပီး​​ အဲဒီအပင်​​ေတွအတိုင်း​​ြဖစ်ဖို့​​ ဘုရား​​သခင်ကို တစ်ခုြပီး​​တစ်ခု ​​ေတာင်း​​ဆိုရာမှ ဘုရား​​သခင်က စိတ်ဆိုး​​ြပီး​​ ၎င်း​အပင်ကို ဆွဲနှုတ်ပစ်ကာ ​​ေဇာက်ထိုး​​ြဖစ်​​ေအာင် ြပန်စိုက်ထား​​တယ်လို့​​ ပါး​​စပ်ရာဇဝင်​​ေတွနဲ့​​ ​​ေြပာဆို​​ေနြကတုန်း​​ပါဘဲ။

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

ကမ္ဘာ့​​အြကီး​​ဆံုး​​ သစ်ပင်

The General Sherman tree

အထက်က ပံုမှာ ​​ေဖာ်ြပထား​​တဲ့​​ သစ်ပင်ဟာ ကမ္ဘာ​​ေပါ်မှာ အြကီး​​ဆံုး​​လို့​​ သတ်မှတ်ထား​​ြခင်း​​ခံရတဲ့​​ General Sherman လို့​​ အမည်​​ေပး​​ထား​​တဲ့​​ သစ်ပင်ြကီး​​ြဖစ်ပါတယ်..

အြမင့်​​ ၂၇၅​​ေပရှိြပီး​​ အ​​ေမရိကန်နိုင်ငံ ကာလီဖိုး​​နီး​​ယား​​ြပည်နယ်ရှိ Sequoia အမျိုး​​သား​​ဥယျာဉ်တွင်း​​မှာ ထိန်း​​သိမ်း​​ထား​​ရှိတဲ့​​အပင် ြဖစ်ပါတယ်.. ပင်စည်ြကီး​​မား​​ ထွား​​ြကိုင်း​​တာ​​ေြကာင့်​​ ကမ္ဘာ့​​အြကီး​​ဆံုး​​ သစ်ပင်ရယ်လို့​​ သတ်မှတ်ခံရတဲ့​​အြပင် အသက်အြကီး​​ဆံုး​​ သစ်ပင်စာရင်း​​မှာပါ ပါဝင်နိုင်​​ေလာက်​​ေအာင် အပင်ရဲ့​​ သက်တမ်း​​ဟာ့​​ နှစ်​​ေပါင်း​​ ၂၃၀၀ မှ ၂၇၀၀ အတွင်း​​ ရှိနိုင်တယ်လို့​​ ယံုြကည်ြကပါတယ်.. ဒီသစ်ပင်ြကီး​​ကို ပထမဦး​​ဆံုး​​ ​​ေလ့​​လာ​​ေတွ့​​ရှိခဲ့​​သူ General William Tecumseh Sherman ကို အစွဲြပုြပီး​​ ၎င်း​အပင်ြကီး​​ကို General Sherman လို့​​ အမည်​​ေပး​​ခဲ့​​ြကပါတယ်.. အ​​ေလး​​ချိန် ၁၃၈၅တန်ခန့်​​ ရှိြပီး​​ ပင်စည်လံုး​​ပတ်မှာ ၃၆​​ေပခွဲခန့်​​ ြကီး​​မား​​ပါတယ်.. ပင်စည်လံုး​​ပတ်မှာ နှစ်စဉ် တစ်နှစ်ကို ၀.၄လက်မခန့်​​ ြကီး​​ထွား​​​ေနဆဲ ြဖစ်ပါတယ်..

Specifications

Height above base	274.9 ft	83.8 m
Circumference at ground	102.6 ft	31.3 m
Maximum diameter at base	36.5 ft	11.1 m
Diameter 4.5 ft (1.4 m) above height point on ground	25.1 ft	7.7 m
Diameter 60 ft (18 m) above base	17.5 ft	5.3 m
Diameter 180 ft (55 m) above base	14.0 ft	4.3 m
Diameter of largest branch	6.8 ft	2.1 m
Height of first large branch above the base	130.0 ft	39.6 m
Average crown spread	106.5 ft	32.5 m
Estimated bole volume	52,508 cu ft	1,487 m3

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

ဘရာဇီး​​လ် စပျစ်သီး​​ ​​ေခါ် Jabuticaba

သစ်ပင်​​ေပါ်မှာ ဘာ​​ေတွလဲ

ရုတ်တရက်ြကည့်​​ရင် ြဂိုလ်သား​​​ေတွ ဖန်တီး​​ထား​​သကဲ့​​သို့​​ ထူး​​ဆန်း​​စွာြဖင့်​​ သစ်ပင်ြကီး​​တစ်ခုလံုး​​ အ​​ေကာင်​​ေတွ တက်​​ေနတယ်လို့​​ ထင်ရ​​ေလာင်​​ေအာင် ပင်စည်​​ေပါ်မှာ ြပွတ်သိပ်စွာသီး​​တတ်တဲ့​​ အသီး​​တစ်မျိုး​​က ဘရာဇီး​​လ်စပျစ်သီး​​​ေခါ် Jabuticaba ြဖစ်ပါတယ်.. ဘရာဇီလ်း​​နိုင်ငံတွင် အထူး​​ထင်ရှား​​​ေသာအသီး​​ ြဖစ်​​ေသာ​​ေြကာင့်​​ ဘရာဇီး​​လ်စပျစ်သီး​​ဟု ​​ေခါ်ဆိုြက​​ေသာ်လည်း​​  ပါရာ​​ေဂွး​​၊​ အာဂျင်တီး​​နား​​နဲ့​​ ဘရာဇီး​​လ်စတဲ့​​ ​​ေတာင်အ​​ေမရိက ​​ေဒသတစ်ဝိုက်မှာ ​​ေပါက်​​ေရာက်တဲ့​​အပင် ြဖစ်ပါတယ်… အရည်ရွှမ်း​​တဲ့​​ အသီး​​ြဖစ်ြပီး​​ ရင့်​​မှည့်​​ချိန်မှာ ခရမ်း​​ရင့်​​​ေရာင် ရှိကာ အပင်က​​ေန ခူး​​ဆွတ်ြပီး​​ အလွယ်တကူ စား​​သံုး​​နိုင်ပါတယ်.. ချို​​ေသာအရသာရှိြပီး​​ ဂျယ်လီြပုလုပ်ရာတွင် ပါဝင်ပစ္စည်း​​အြဖစ် ထည့်​​သွင်း​​အသံုး​​ြပုြကပါတယ်.. အပင်​​ေပါ်တွင် ရင့်​​မှည့်​​​ေန​​ေသာ အသီး​​ကို ခူး​​ဆွတ်ြပီး​​ပါက ၃ရက်ခန့်​​အြကာတွင် ၎င်း​အသီး​​များ​​ဟာ အချဉ်​​ေပါက်စ ြပုလာတတ်တဲ့​​အတွက်လည်း​​ ြကာရှည် အထား​​မခံ​​ေသာအသီး​​ ြဖစ်တာ​​ေြကာင့်​​ အြမန်ဆံုး​​ ယိုထိုး​​ြခင်း​​၊​ ​​ေဖျာ်ရည်အြဖစ် ြပုလုပ်​​ေရာင်း​​ချြခင်း​​နဲ့​​ ဝိုင်၊​ အရက်အြပင်း​​စား​​ စသည်တို့​​ကိုလည်း​​ ချက်လုပ်ြကပါတယ်..

Jabuticaba ​​ေဖျာ်ရည်ပုလင်း​​



Jabuticaba ယိုနှင့်​​ အသီး​​



အ​​ေကာင်​​ေတွ တွယ်တက်​​ေနသလို


အပင်တစ်ပင်ြကီး​​ထွား​​လာဖို့​​ နှစ်များ​​စွာ ​​ေစာင့်​​ဆိုင်း​​ရ​​ေသာ်လည်း​​ အသီး​​သီး​​လာချိန်မှာ​​ေတာ့​​ တစ်ပင်လံုး​​ြပွတ်​​ေအာင် သီး​​တတ်တာမို့​​ စိုက်ပျိုး​​ထား​​သူများ​​အတွက် အချိန်ကုန်ခံရကျိုး​​နပ်​​ေစြပီး​​ စိတ်​​ေကျနပ်မှု ရ​​ေစပါတယ်..   စွတ်စို၍ အက်စစ်ဓာတ်ရှိ​​ေသာ ​​ေြမအမျိုး​​အစား​​ကို နှစ်သက်ြပီး​​ တစ်နှစ်ကို ၂ြကိမ် အပွင့်​​ပွင့်​​တတ်ပါတယ်.. အပွင့်​​ပွင့်​​ဖို့​​အတွက် ရိုး​​တံရှိစရာမလိုဘဲ ပင်စည်​​ေပါ်နဲ့​​ သစ်ကိုင်း​​​ေတွ​​ေပါ်မှာတင်ဘဲ  ပွင့်​​လာတာြဖစ်ပါတယ်..



ပင်စည်က​​ေန ​​ေဖာက်ထွက်လာဟန်



ပင်စည်နဲ့​​ သစ်ကိုင်း​​​ေပါ်မှာ ြပည့်​​​ေအာင်ပွင့်​​တဲ့​​ပန်း​​



ပင်လံုး​​ညွှတ်​​ေဝ



အသည်း​​ယား​​စဖွယ်အသီး​​မှည့်​​များ​​



ခူး​​ဆွတ်ထား​​တဲ့​​ အသီး​​များ​​



အမှည့်​​တစ်ဝင်း​​ဝင်း​​




အပင်ကို ​​ေရအြမဲတမ်း​​​ေလာင်း​​​ေပး​​ြပီး​​ စနစ်တကျ စိုက်ပျိုး​​ထား​​ပါက တစ်နှစ်ပတ်လံုး​​ အသီး​​အပွင့်​​များ​​ မြပတ်​​ေအာင် သီး​​တတ်တဲ့​​အပင်မျိုး​​ြဖစ်ပါတယ်.. အသီး​​အရွယ်အစား​​သည် ၄စင်တီမီတာခန့်​​ ရှိြပီး​​ အတွင်း​​တွင် အ​​ေစ့​​ြကီး​​ ၄ခုခန့်​​ ပါရှိပါတယ်.. အသီး​​၏ အတွင်း​​သား​​ကို စား​​သံုး​​ြပီး​​ အခွံကို အ​​ေြခာက်ခံကာ ပန်း​​နာရင်ြကပ်​​ေရာဂါနဲ့​​ ဝမ်း​​ပျက်ဝမ်း​​​ေလျှာ​​ေရာဂါတို့​​ကို ကုသရာတွင် အသံုး​​ြပုြကပါတယ်.. အာသီး​​​ေယာင်ြခင်း​​ကိုလည်း​​ သက်သာ​​ေပျာက်ကင်း​​​ေစနိုင်တယ်လို့​​ သိရပါတယ်.. ထို့​​အြပင် ၎င်း​အသီး​​မှာ ကင်ဆာကို တိုက်ဖျက်နိုင်​​ေသာ ဓါတ်​​ေပါင်း​​များ​​ကိုလည်း​​​ေတွ့​​ရှိရပါတယ်.. ထို့​​​ေြကာင့်​​လည်း​​ ထူး​​ဆန်း​​တဲ့​​ ပံုသဏ္ဍာန်ရှိ​​ေသာ်လည်း​​ ​​ေဆး​​ဘက်ဝင်ြပီး​​ အသံုး​​တည့်​​​ေသာ အပင်တစ်မျိုး​​ြဖစ်ပါတယ်..


ထူး​​ထူး​​ဆန်း​​ဆန်း​​အပင်​​ေတွအ​​ေြကာင်း​​ ဒီ​​ေလာက်နဲ့​​ ရပ်ပါမယ်​​ေနာ်.. ​​ေနာက်တစ်ြကိမ်မှ ထူး​​ဆန်း​​တာ​​ေလး​​​ေတွ ရှာ​​ေဖွတင်ြပပါဦး​​မယ်… အား​​လံုး​​အတွက် ​​ေပျာ်ရွှင်ချမ်း​​​ေြမ့​​​ေသာ တနဂင်္​​ေနွ​​ေန့​​​ေလး​​ ြဖစ်ြကပါ​​ေစရှင်…







Source from Funzug.com and Google
http://www.peregrinatrix.com/2006/09/24/jabuticaba/
http://en.wikipedia.org/wiki/General_Sherman_%28tree%29